Een patiënte die door Artsen zonder Grenzen voor resistente tuberculose wordt behandeld. Vanwege het stigma dat aan resistente tbc is verbonden, willen mensen niet met hun gezicht op de foto. Uzbekistan, 2010.

Op zoek naar een nieuwe kuur voor resistente tuberculose

afbeelding van Anita Mesic

Anita Mesic

arts en medisch specialist tbc/hiv/hepatitis

Artsen zonder Grenzen onderzoekt nieuwe kuren voor resistente tuberculose, een moeilijk te behandelen vorm van tuberculose. Onze tbc-specialist Anita Mesic vertelt.

Hoe en wat voor een kuur zoeken we?

Wij zoeken en onderzoeken nieuwe kuren. Die korter, minder giftig en betaalbaarder zijn. Tbc-bacteriën zijn heel slim. Ze gaan door 4 fasen: slapend tot superactief waarbij ze zich steeds sterker vermeerderen. In je lichaam zitten de bacteriën in alle verschillende levensfasen. In die eerste fase kun je ze nu niet doden. Wat wij willen is een combinatie van medicijnen die de bacteriën in alle levensfasen een kopje kleiner kunnen maken, die hen meteen de kop omdraaien zodra ze ‘wakker’ worden!

 

Hoe onderzoek je dat?

Om dat te vinden voeren we twee grote klinische onderzoeken uit: TB PRACTECAL* en END TB. Het verschil zit in de combinatie van nieuwe en oude medicijnen waarvan de werking in de praktijk onderzocht worden, en in de duur van de kuur. We baseren de samenstelling van de te onderzoeken kuren op vier criteria. Ten eerste: een kuur die effect heeft op de bacteriën in al hun levensfasen. Twee: we wegen de nadelige bijwerkingen af tegen de voordelen. Drie: we kijken naar welke resistentie tegen medicijnen in het land veel voorkomt. En vier: welke medicijnen kun je wel en niet met elkaar in combinatie geven? Sommigen kunnen niet tegelijkertijd gegeven worden, want dan werken ze niet. Omdat er nog geen kennis is opgebouwd over deze kuren waarin deze nieuwe medicijnen zijn opgenomen, hebben we met grote expertgroepen gezeten om te bespreken welke combinaties we het beste kunnen onderzoeken.

 

Met traditionele koeken en kostuum wordt de start van het klinisch onderzoek TB PRACTECAL gevierd. Een zoektocht naar een nieuwe, betere en kortere kuur om mensen van resistente tuberculose (DR-TB) te genezen. Oezbekistan, 2017

 

We voeren onze klinische onderzoeken zo uit, dat de uitkomst niet beïnvloed kunnen worden door vooroordelen, zogenaamde bias. Welke patiënt welke medicijnencombinatie krijgt, is willekeurig verdeeld, maar wel zo dat het gelijk verdeeld is over geslacht en leeftijd. De patiënt weet niet welke combinatie hij of zij krijgt, de onderzoeker die hen de medicijnen geeft en volgt, ook niet. Ook de analyse van de resultaten gebeurt anoniem. Dit is wetenschappelijk gezien de beste manier om epidemiologisch bewijs te verzamelen.

 

En doen we nog meer naast deze onderzoeken?

Artsen zonder Grenzen werkt al decennia aan een betere behandeling voor mensen die aan resistente tbc lijden. Zo behandelen we patiënten in plekken waar niemand anders wil werken: conflictgebieden, afgelegen gebieden, gevangenissen. We hebben grote hulpprogramma’s in landen waar resistente tbc veel voorkomt, zoals India, Centraal-Aziatische landen en Myanmar.  We breiden het gebruik van twee nieuwe tbc-medicijnen, bedaquiline en delaminide, uit. We doen pionierswerk met het opzetten van nieuwe behandelmodellen die de behoeften van de patiënt centraal stelt, zoals zorg bieden in tbc-posten in de buurt.

 

En wat is ons einddoel?

Artsen zonder Grenzen ziet tbc als een wereldwijde gezondheidscrisis. Als onafhankelijke organisatie zijn wij in staat essentiële medicijnen bij de meest verwaarloosde bevolkingsgroepen te krijgen. We hebben over de jaren heen enorm veel expertise opgebouwd in de behandeling van resistente tbc. Daarmee kunnen wij, als wij bewijzen dat het werkt, wereldwijd beleid op dit gebied beïnvloeden. Van diagnose tot een humanere behandeling voor de ziekte. Tuberculose is een eeuwenoude ziekte. Het is moeilijk te behandelen, maar het is niet onmogelijk.

 

September 2017

 

TB PRACTECAL

In februari 2013 kreeg Artsen zonder Grenzen 6,8 miljoen uit het Droomfonds van de Postcode Loterij om onze droom, een nieuwe, kortere, veilige en effectieve kuur voor resistente tbc, een stap dichterbij te brengen. Hiervoor werken wij samen met de London School of Hygiene and Tropical Medicine, andere invloedrijke leiders in medisch onderzoek en ministeries van Volksgezondheid van landen die door de epidemie zijn getroffen.

 

Artsen zonder Grenzen test zeer korte kuren, van 6 maanden (in plaats van twee jaar), voor resistente tbc in Wit-Rusland en Oezbekistan. Zuid-Afrika staat op de rol voor kuren voor mensen die zowel aan resistente tbc als aan hiv lijden. Nieuwe (bedaquiline en pretomanide) en oude medicijnen worden gecombineerd. In maart 2017 zijn de eerste patiënten in Oezbekistan op de kortere kuur gestart, in totaal zullen 630 patiënten in Oezbekistan, Wit-Rusland en Zuid-Afrika deelnemen aan het onderzoek.

 

Dit is het laatste deel van een serie over een uitleg over resistente tuberculose en het werk van Artsen zonder Grenzen. Lees ook deel 1: Anita's uitleg over wat resistente tuberculose is en deel 2: waarom de behandeling zo moeizaam en zwaar is.

 

* Pragmatic Clinical Trial for a More Effective Concise and Less Toxic MDR-TB Treatment Regimen(s)


afbeelding van Anita Mesic Geschreven door: Anita Mesic
Arts Anita Mesic ging in 2009 voor het eerst op missie voor Artsen zonder Grenzen. Nu is zij medisch specialist tbc/hiv/hepatitis op het hoofdkantoor in Amsterdam.
Sluit zoeken

Zoekveld